Solunum
Spontan pnömotoraks
Plöritik ağrı + dispne · semptom-temelli yaklaşım · tansiyon = acil dekompresyon
Tanım & arka plan
Plevral boşlukta hava birikimi; primer (uzun-zayıf genç, sigara) veya sekonder (KOAH vb). Yaklaşım boyut-temelliden SEMPTOM-temelliye geçti. Tansiyon pnömotoraks daima acil iğne dekompresyonu gerektirir.
Kırmızı bayraklar
- Tansiyon: hipotansiyon, trakeal deviasyon, distandü boyun venleri, tek taraf solunum sesi yok → görüntülemeyi BEKLEME
- Belirgin dispne / hipoksi / takipne
- Bilateral pnömotoraks, hemodinamik bozukluk
- Sekonder (altta yatan akciğer hastalığı) → daha agresif yaklaşım
Klinik & öykü
- Ani plöritik göğüs ağrısı + dispne; hiperrezonans, azalmış solunum sesi
- Primer: tipik vücut tipi, sigara, dalış/uçuş öyküsü
- Sekonder: KOAH, astım, KF, pnömoni, malignite zemini
Tetkik
- PA akciğer grafisi (boyut: hilus düzeyinde ≥2 cm = büyük); karmaşıkta BT
Tedavi / yönetim
- Konservatif: asemptomatik/minimal semptomatik primer → boyuttan bağımsız izlem + tekrar grafi
- İğne aspirasyonu (14–16G) veya küçük çaplı tüp (≤14 Fr Seldinger) → semptomatik primerde
- Tansiyon: 2. İKA midklaviküler VEYA 4–5. İKA ön-aksiller geniş kanül → ardından göğüs tüpü
- Hipoksemide yüksek-akım O₂ (rezorpsiyonu hızlandırır)
Yatış · taburcu · sevk
Yatış / izlem
Sekonder, geniş/semptomatik, göğüs tüpü takılan, hipoksik.
Taburcu
Asemptomatik/küçük primer + güvenilir takip → ayaktan izlem.
Sevk
Persistan hava kaçağı (>3–5 gün) / tekrarlayan → göğüs cerrahisi (VATS/plörodez).
Tuzaklar & inciler
- Tansiyon pnömotoraks KLİNİK tanıdır — grafi için tedaviyi geciktirme.
- Tam rezolüsyon teyit edilene dek uçuş yasak; dalış kalıcı kontrendike olabilir.
Dayanak
İçerik kaynakları “İçerik ve kaynaklar” bölümünde listelenir.
Bu sayfanın klinik gözden geçirmesi sürüyor.
Kılavuz temelli klinik karar destektir; tanı koymaz, karar hekime aittir.