Enfeksiyon
Piyelonefrit / ürosepsis
KVA hassasiyeti + ateş · kültür antibiyotikten önce · obstrüksiyon = acil drenaj
Tanım & arka plan
Üst ÜSE; ürosepsis Surviving Sepsis Hour-1 demetini tetikler. Basit piyelonefrit ayaktan; sepsis/komplike hasta yatış + geniş spektrum.
Kırmızı bayraklar
- Sepsis kriterleri (qSOFA ≥2, hipotansiyon, laktat ↑)
- Obstrüksiyon işareti (tek taraf şiddetli ağrı, anüri, taş öyküsü)
- Gebelik, erkek/immünsüprese/kateter
- Kontrolsüz kusma (oral tedavi imkânsız)
Klinik & öykü
- Ateş + kostovertebral açı hassasiyeti + dizüri/pollaküri
- Yaşlıda atipik (sadece konfüzyon/düşme)
- Enfekte obstrükte sistem = ürolojik acil (acil drenaj)
Tetkik & order
- İdrar analizi + idrar kültürü (tüm hastalar) + kan kültürü ×2 (sepsiste) — antibiyotikten ÖNCE
- Laktat (sepsis demeti), tam kan, kreatinin, CRP
- Ürosepsis → Hour-1 demeti: laktat, kültür, antibiyotik, hipotansiyon/laktat ≥4 → 30 mL/kg kristaloid
- Ampirik: Seftriakson 1–2 g IV; dirençli/şok → piperasilin-tazobaktam/karbapenem
- Obstrüksiyon şüphesi → kontrastsız BT/USG → acil üroloji (nefrostomi/stent)
Disposition
Yatış / izlem
Sepsis/gebe/komplike/obstrüksiyon/kusma → yatış.
Taburcu
Basit, oral tolere, stabil → tek doz IV + oral antibiyotik + 48–72h takip.
Sevk
Enfekte obstrüksiyon → acil üroloji (drenaj).
Tuzaklar & inciler
- Enfekte obstrükte sistemi sadece antibiyotikle yönetmek fatal — drenaj şart.
- Yaşlıda atipik sunumu ve laktatı atlama.
Kılavuz kaynağı
- IDSA Komplike ÜSE Kılavuzu (2025)
- Surviving Sepsis Campaign Hour-1 Bundle
Taslak içerik — bu referans klinik onay sürecindedir.
Kılavuz temelli klinik karar destektir; tanı koymaz, karar hekime aittir.