Obstetrik / Jinekoloji
Ektopik gebelik
β-hCG (+) + boş uterus → aksi ispatlanana dek ektopik · rüptür = cerrahi acil
Tanım & arka plan
Üreme çağı + β-hCG pozitif + ağrı/kanama → aksi ispatlanana dek ektopik. Rüptür = cerrahi acil. Stabil seçilmiş hastada metotreksat; rüptür/instabilite/kardiyak aktivite → cerrahi.
Kırmızı bayraklar
- Hipotansiyon/taşikardi/senkop (rüptür-hemoperitoneum)
- Şiddetli tek taraflı pelvik ağrı, omuza vuran ağrı
- Servikal hareketle hassasiyet + defans
- USG’de belirgin serbest sıvı
Klinik & öykü
- Klasik triad (amenore + ağrı + kanama) her zaman yok
- Risk: önceki ektopik, tubal cerrahi/PID, RİA, IVF
- Stabil görünen hasta dakikalar içinde rüptüre olabilir (seri muayene)
Tetkik & order
- TVUSG ilk basamak: intrauterin gebelik ektopiği büyük oranda dışlar (IVF’de heterotopik istisnası)
- β-hCG ayırt edici zon ~3500 IU/L üstü + intrauterin gebelik yok → olası ektopik; belirsizde 48h seri β-hCG
- Metotreksat 50 mg/m² IM seçilmiş hastada (stabil, β-hCG düşük, kardiyak aktivite YOK, uyumlu)
- Rh negatif → Anti-D immünglobulin
- Tam kan, kan grubu/cross; instabilde acil cerrahi
Disposition
Yatış / izlem
Belirsiz stabil PUL → 48h seri β-hCG ile yakın takip.
Taburcu
Stabil metotreksat adayı → yakın β-hCG takibi planıyla.
Sevk
Rüptür/instabilite/kardiyak aktivite/yüksek β-hCG → acil cerrahi (laparoskopi).
Tuzaklar & inciler
- Tek β-hCG ile karar verme; heterotopik gebeliği (IVF) atlama.
- Rh negatifte anti-D’yi unutma; kardiyak aktivite varken metotreksat deneme.
Kılavuz kaynağı
- ACOG Tubal Ektopik Gebelik Bülteni
- ACOG Rh D İmmünglobulin Güncellemesi (2024)
Taslak içerik — bu referans klinik onay sürecindedir.
Kılavuz temelli klinik karar destektir; tanı koymaz, karar hekime aittir.